Ikebana – aranżacja kwiatów, sposób na wyciszenie i wyrażenie siebie

Ikebana jest tradycyjną japońską sztuką aranżacji kwiatów. Każda aranżacja wykonana jest z sezonowych kwiatów i innych sadzonek roślinnych. Pomysł wykorzystania kwiatów jako dekoracji, po raz pierwszy przyszedł do Japonii 1500 lat temu wraz z Buddyzmem. Z czasem, aranżacja kwiatów stała się głęboko zakorzeniona w japońskim życiu. Ludzie układają kwiaty w domu, w sposób uosabiający zmieniające się pory roku. Obecnie w Japonii jest ponad 2000 szkół Ikebany. Tradycje każdej szkoły przechodzą z nauczycieli na uczniów poprzez rygorystyczne szkolenia. Jednak Ikebana to coś więcej niż tylko aranżowanie kwiatów, musi odzwierciedlać również umysł twórcy. Miejscem narodzin Ikebany była świątynia Chohoji. Mówi się, że pierwsze kompozycje kwiatowe zaczął tworzyć mnich ze świątyni jako ofiary dla Buddy i ta praktyka stała się podstawą sztuki Ikebana.

600px-2017_Autumn_Tanabata_Exhibition_Ikenobou_doujou_11.jpgPhoto – Wikipedia

W Japonii, umiejętność aranżacji kwiatów od dawna świadczy o byciu człowiekiem kulturalnym. Ikebana przywiązuje dużą wagę do studiowania formalnej etykiety i promowania autorefleksji. Podczas tworzenia Ikebany powinniśmy oczyścić nasz umysł z myśli, zapomnieć o zewnętrznym świecie i jego sprawach, i całkowicie oddać się aranżacji.  Rikka to najstarsza i najbardziej tradycyjna forma Ikebany, którą ofiarowywano w świątyniach buddyjskich. Używa się w niej wysokiej i wąskiej wazy, która jest wykonana z brązu i musi być symetryczna, gdyż w buddyjskich rytuałach musi być zachowana symetria. Każdy z elementów symbolizuje coś innego, np. gałęzie sosnowe symbolizują zimę a poszczególne kwiaty wiosnę lub lato. Rikka przedstawia zmieniające się pory roku i jest sformalizowana.

600px-2017_Ikenobou_Autumn_Tanabata_Exhibition_10.jpgPhoto – Wikipedia

Kolejny styl o nazwie Shoka to uproszczony format stylu Rikka, który był wykorzystywany przez zwykłych ludzi i umożliwił rozpowszechnienie Ikebany. Kwiaty w Shoka są układane według trzech linii i z reguły stosowane są tylko trzy rodzaje roślin. Równowaga pomiędzy wysokością i długością linii jest kluczowa. Lewa i prawa strona nie są jednak w równowadze. Jest to celowe, gdyż ten układ bierze pod uwagę obecność słońca. Linia kwiatów po lewej stronie wskazuje, że słońce znajduje się w górnym lewym rogu. Ta linia kwiatów jest przyciągana do słońca, wznosi się w jego kierunku. Natomiast prawa strona znajduje się w cieniu, więc jest krótsza. Waza reprezentuje ziemię i symbolizuje sposób, w jaki rośliny wyrastają z ziemi, a następnie rosną w kierunku słońca. Shoka dopuszczała również wykorzystywanie ceramicznych naczyń, które miały rozmaite kształty i nie musiały być symetryczne. Aranżacja jest trzy razy dłuższa niż długość wazonu, lewa strona jest dwa razy dłuższa, a najmniejszy element w Ikebanie, np. kwiat jest długości wazonu. Takie proporcje pozwalają uzyskać harmonię kompozycji. Ikebana w stylu Shoka stanowi dekorację wnęki w tradycyjnym japońskim pokoju. Jest on wykorzystywany do przyjmowania gości, a prezentowane tu kwiaty wyrażają troskę gospodarzy o swych gości.

japanese-2667883_1920.jpg
photo: https://pixabay.com/

Najnowszym stylem Ikebany jest Jiyuka, która oznacza aranżację zgodnie z wolą i odczuciem estetycznym twórcy. Również chce on przedstawić, w jak najlepszej kompozycji, sezonowe kwiaty i rośliny, ale dodatkowo ważne jest również pokazanie, że są to żywe twory natury. Rozwinięcie się takiej wolnej od zasad aranżacji zbiegło się w czasie z importem zachodnich kwiatów, dzięki którym artyści mieli więcej możliwości. Obecnie tworzy się również rozmaite naczynia, które umożliwiają tworzenie różnych aranżacji. Wykorzystuje się np. drewno, które sprawia, że Ikebana stanowi jedność z naczyniem i całość jest jeszcze bardziej naturalna i niesformalizowana. W Ikebanie kompozycję rozpoczyna się od wybrania rośliny, która będzie znajdować się w centralnym miejscu, a następnie dobiera się resztę elementów. To jak malowanie obrazu, ale roślinami i w dodatku w trzech wymiarach. Nie wystarczy dobrać elementów o pożądanej przez nas długości i kolorach. Należy je również odpowiednio przyciąć i ukształtować, np. gałęzie by nie układały się pionowo, ale rozchodziły bardziej w kierunku boków.

Jiyuka.jpg
Photo – Wikipedia

Istnieje właściwy sposób na oglądanie i docenianie aranżacji Ikebany. Znajduje się ona zazwyczaj w tradycyjnym, japońskim pokoju z tatami. Należy usiąść przed wnękom, w której znajdują się kwiaty i ukłonić. Podziwianie kwiatów należy zacząć od poziomu wody i powoli kierować wzrok coraz wyżej podążając za linią kwiatów, a następnie z powrotem w kierunku wazy. Na koniec należy ponownie się ukłonić, aby pokazać swoją wdzięczność osobie, która stworzyła aranżację. Artyści zajmujący się Ikebaną nie tylko w odpowiedni sposób aranżują kwiaty, liście i gałęzie w wazonie, ale przede wszystkim doceniają piękno życia. Starają się je wyrazić poprzez wykorzystanie materiałów, które są dziełem natury i znajduje się w nich życie. W Ikebanie chodzi o to, by podkreślić i wydobyć z nich ich naturalne piękno.

Ukiyo-e Yoshu Chikanobu, Ikebana
Yōshū_Chikanobu_Ikebana.jpg
Photo – Wikipedia

Amazing Japan

Zapraszam Was do dołączenia do projektu dotyczącego Japonii – Amazing Japan. Właśnie został uruchomiony i chcemy w nim zgromadzić wszystkich miłośników Japonii i tych, którzy chcieliby dowiedzieć się o niej coś więcej.

Strona: http://AmazingJapan.org/
Telegram Chat: https://t.me/AmazingJapanORG
Facebook: https://www.facebook.com/AmazingJapanORG
Twitter: https://twitter.com/AmazingJapanORG

Tagged , , ,

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *